Asset Publisher Asset Publisher

Historia

Mówiono o niej „niepołomna”, czyli niemożliwa do zniszczenia i pokonania.

Czasy Królewskie

Puszcza stanowiła pierwotnie część wielkich borów Puszczy Sandomierskiej,rozciągającej się od Karpat po Wyżynę Małopolską. Do naszych czasów przetrwała jako duży kompleks leśny, leżący w widłach rzek Wisły i Raby, zwany w XIII wieku „Lasem Kłaj", a od XV wieku „Puszczą Niepołomicką". Pomimo silnego osadnictwa na tych terenach oraz ogromnego zapotrzebowania na drewno (generowanego przez Kopalnię Soli w Wieliczce, Kopalnię Soli w Bochni, klasztor w Staniątkach, lokalnych rzemieślników oraz ludność) przetrwanie tak dużego zwartego kompleksu leśnego było możliwe tylko dzięki specyficznym warunkom wodnym oraz działaniom ochronnym podjętym przez królów, którzy uczynili zeń dobra stołowe, zaopatrujące dwór w drewno, dziczyznę, miód i inne płody lasu. O niedostępności leśnych ostępów świadczą pisma królewskie oraz nazwy przysiółków, które przetrwały do dnia dzisiejszego, np.: Sitowiec, Wielkie Błoto, Grobla, Jazy.

Rozbiory

Znaczące zmiany w gospodarce leśnej zaczęły się w końcu XVIII wieku, kiedy to obszar dzisiejszej Puszczy przeszedł w zarząd austriacki (C.K. Dóbr Kameralnych). Gospodarkę leśną prowadzono w sposób chaotyczny, a drewno pozyskiwano przez wyrąbywanie poszczególnych drzew lub ich grup według przydatności. Dopiero w XIX w. rozpoczęto kartowanie i inwentaryzowanie drzewostanów.

Wiek XX

Pierwsza połowa XX wieku to dla Puszczy przede wszystkim okres zniszczeń i dewastacji wojennych, w czasie których stała się ona także niemym świadkiem wielu zbrodni dokonanych na ludności polskiej i żydowskiej. W okresie powojennym silny rozwój przemysłu ciężkiego, zwłaszcza w okolicach Krakowa, doprowadził do dalszego osłabienia odporności drzewostanów poprzez zanieczyszczenia pyłem zawieszonym oraz opadami związków azotu. W obecnych granicach lasami Puszczy Niepołomickiej zarządza Nadleśnictwo Niepołomice powołane w 1972 roku (z połączenia dwóch mniejszych nadleśnictw: Niepołomice i Damienice), wchodzące w skład Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Krakowie i gospodarujące na powierzchni 10 924 ha. Granice zasięgu terytorialnego Nadleśnictwa stanowią: od północy – rzeka Wisła, od wschodu i południowego wschodu – rzeka Raba, od zachodu – grunty miast Niepołomice, Wieliczka i Kraków.


Asset Publisher Asset Publisher

Back

9. Niepołomicka Noc Sów

9. Niepołomicka Noc Sów

7 marca 2026 roku odbyła się 9. Niepołomicka Noc Sów – wyjątkowe wydarzenie poświęcone tym niezwykłym ptakom, organizowane przez Nadleśnictwo Niepołomice oraz Stowarzyszenie Zielony Puszczyk, przy wsparciu Miasta i Gminy Niepołomice. To spotkanie, pełne ludzi z pasją do przyrody i nocnych obserwacji, przyciągnęło blisko 250 uczestników, którzy wspólnie poznawali świat sów w sercu Puszczy Niepołomickiej.

W tym roku wydarzenie rozpoczęło się wcześniej niż zwykle – od godziny 14.00 prowadzone były zajęcia dla najmłodszych miłośników przyrody. Lekcje poprowadził gość specjalny – Edwin Siwek, fotograf zajmujący się m.in. czynną ochroną pójdźki. Dzieci miały okazję dowiedzieć się, jak rozpoznać pióra i odgłosy różnych gatunków sów. Wykonywały one także przygotowane wcześniej układy taneczne do odgłosów poszczególnych gatunków. Pozwoliło to na lepsze zrozumienie i zapamiętanie różnic w wydawanych przez nie dźwiękach. W dalszej części odbyły się warsztaty z preparowania wypluwek oraz krótki, dzienny spacer dla rodzin.

Wieczór rozpoczął się wykładem dla dorosłych o tematyce czynnej ochrony pójdźki. Następnie, po części teoretycznej, przyszedł czas na to, na co wszyscy czekali – nocne wycieczki terenowe. Uczestnicy, podzieleni na grupy, pod okiem doświadczonych przewodników wyruszyli w głąb Puszczy Niepołomickiej, aby wsłuchać się w nocne odgłosy lasu i spróbować usłyszeć pohukiwanie sów. Wiele osób po raz pierwszy mogło doświadczyć tej niezwykłej przygody i przekonać się, jak tajemnicze i fascynujące są te ptaki. Podczas trwania wydarzenia cały czas paliło się ognisko, przy którym można było się ogrzać, a także zjeść coś ciepłego.

9. Niepołomicka Noc Sów ponownie udowodniła, jak wielkim zainteresowaniem cieszy się poznawanie przyrody oraz jak ważne jest edukowanie na temat ochrony leśnych mieszkańców. Dziękujemy wszystkim uczestnikom, organizatorom i partnerom za wspólne przeżywanie tej niezwykłej nocy i już teraz zapraszamy na kolejną edycję za rok!